Café – ngoài công dụng như là một loại thức uống phổ biến đối với mọi người thì nó còn chứa nhiều công dụng khác nhau và được biến tấu thành nhiều dạng thực phẩm vừa rẻ, vừa tránh lãng phí, quả là tuyệt vời đúng không nào?

Làm thức ăn

Có thể nói café không dễ chế biến nếu không thích hương vị của nó hay không tinh thông các phương pháp biến tấu khác nhau. Trong đó phần nhiều phai kể đến công dụng phụ liệu cho các món ăn từ ăn vặt cho đến món chính của mâm cơm gia đình.

Làm mứt dừa café

Các sản phẩm từ mứt luôn được ưa chuộng không chỉ vào những dịp tết đến xuân về mà còn được dùng như những món ăn vặt hàng ngày. Sự đa dạng trong các loại mứt khiến người tiêu dùng không chán mà còn thập phần mới lạ, trong đó phải kể đến mứt dừa café. Chính cái tên cũng đã nói lên được nguyên liệu chính trong nó đó chính là thịt dừa non và café dùng để tạo vị, tạo hương và tạo màu thêm phần bắt mắt cho món ăn này. Cái vị ngon ngọt, béo béo, giòn giòn của dừa non đã tẩm đường kết hợp với mùi thơm thanh thanh, vị có chút đăng đắng của café quả là tuyệt vời, đây cũng chính là món ăn mà bạn nên thử ngay kẻo lỡ.

Thạch café

Các món thạch luôn được biến tấu đa dạng và thập phần bắt mắt cũng như rất gọi người ăn bởi sự đơn giản trong cách làm và sự phong phú trong cách ăn khiến mọi người cảm thấy dễ chịu không quá ngán. Các loại thạch thường thấy như: Thạch vị dừa, thạch vị dứa, thạch vị cam.. Nhưng thạch vị café có lẽ là đơn giản đặc biệt dễ làm lại cho ra tác phẩm tuyệt vời nhất, giòn giòn, giai giai, thơm nức mũi bởi vị café là một cách thu hút người ăn nhất. Một đĩa chứa đầy những khối thạch có màu nâu nâu, đỏ đỏ bóng lẫy, căng tròn đang mời gọi thì hỏi làm sao bạn có thể cưỡng lại đây.

Sườn nướng vị café

Các món nướng sẽ giúp bạn giải đi phần nào cái lạnh đầu đông, khiến vị giác cả nhà như được gột sạch càng thèm, càng muốn ăn hơn. Chính vì những điều này mà những bà nội trợ không ngại năm phen, bảy bận nghĩ ra những cách tẩm ướp đặc biệt để tăng hương vị cho món ăn. Trong đó phải nhắc đến món sườn tẩm café, một món tuy lạ nhưng kết quả cho ra lại rất thành công, màu sắc tươi ngon, nâu ruộm một khối, hương thơm lan tỏa nghi ngút sẽ khiến những thành viên chỉ mong sau mau ăn ngay mà thôi.

Chăm sóc sắc đẹp

Ngoài những cách dùng cho món ăn thì những gì còn lại của café cũng rất hữu ích ví như lượng café thừa, bã café phin..

Chăm sóc da

Bã café có tính oxy hóa nhẹ, có thể tẩy sạch bã nhờn nên bạn có thể dùng chúng cho việc chăm sóc da mặt hay toàn thân khi dùng làm mặt nạ cũng được, hay dùng kết hợp những nguyên liệu khác để tẩy tế bào chết của da càng có công hiệu lớn

Giúp tóc bóng mượt

Theo như những nhà tạo mẫu tóc, thoa cafe lên tóc như một loại dầu gội đầu hàng ngày cón giúp tóc của bạn bón mượt vá sạch bóng hơn nữa mùi hương tự nhiên của café cũng sẽ khiến mái tóc của bạn càng thêm quyến rũ, mới mẻ,

Ngoài những công dụng phổ biến trên café còn được dùng để chế biến thành các món bánh, kẹo hay bã café còn dùng làm phân bón cho cây, khử mùi hôi của tủ lạnh.. Mọi thứ xung quanh chúng ta đều có những tính chất và tác dụng riêng cũng như café chỉ cần tìm hiểu bạn sẽ thấy ngay những điều mới lạ.

Những ai không nên uống cà phê?​

Cà phê là thức uống quen thuộc giúp chúng ta tỉnh táo, tăng khả năng tập trung và đôi khi còn là nguồn cảm hứng để bắt đầu một ngày làm việc. Tuy nhiên, không phải ai cũng phù hợp với loại đồ uống này. Đối với một số người, caffeine trong cà phê có thể gây mất ngủ, tim đập nhanh, bồn chồn, đau dạ dày hoặc làm trầm trọng thêm những vấn đề sức khỏe sẵn có.

Vậy những ai không nên uống cà phê, những ai cần hạn chế và uống bao nhiêu là an toàn? Hãy cùng tìm hiểu để thưởng thức cà phê đúng cách, thay vì để một ly cà phê buổi sáng biến thành nguyên nhân khiến bạn thao thức cả đêm nhé!

1. Phụ nữ mang thai​

Phụ nữ mang thai không nhất thiết phải kiêng cà phê hoàn toàn, nhưng cần đặc biệt chú ý đến lượng caffeine tiêu thụ mỗi ngày.

Caffeine có thể đi qua nhau thai và tiếp xúc với thai nhi. Tiêu thụ quá nhiều caffeine trong thai kỳ có liên quan đến nguy cơ bất lợi đối với thai nhi, trong đó có nguy cơ sảy thai.

Theo Đại học Sản phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG), phụ nữ mang thai nên duy trì lượng caffeine dưới 200 mg/ngày, tính từ tất cả các nguồn như cà phê, trà, nước ngọt và chocolate.

Lưu ý: Một ly cà phê đậm đặc có thể chứa lượng caffeine cao hơn bạn nghĩ. Vì vậy, phụ nữ mang thai nên cân nhắc cà phê ít caffeine hoặc cà phê decaf nếu muốn duy trì thói quen uống cà phê.

2. Người bị mất ngủ hoặc rối loạn giấc ngủ​

Nếu thường xuyên trằn trọc, khó ngủ hoặc ngủ không sâu giấc, bạn nên hạn chế cà phê, đặc biệt là vào buổi chiều và buổi tối.

Caffeine kích thích hệ thần kinh trung ương, giúp cơ thể tỉnh táo nhưng cũng có thể khiến bạn:

Khó đi vào giấc ngủ.

Ngủ ít hơn bình thường.

Dễ tỉnh giấc giữa đêm.

Cảm thấy mệt mỏi vào sáng hôm sau.

Theo Viện Tim, Phổi và Máu Quốc gia Hoa Kỳ (NHLBI), người gặp vấn đề về giấc ngủ có thể cần tránh caffeine trong vòng 8 giờ trước giờ đi ngủ dự kiến.

Đặc biệt, đừng cố dùng cà phê để bù đắp tình trạng thiếu ngủ kéo dài. Nó có thể khiến bạn tỉnh táo tạm thời nhưng không thay thế được giấc ngủ thực sự.

3. Người bị rối loạn nhịp tim hoặc thường xuyên hồi hộp​

Caffeine có thể làm tăng nhịp tim và khiến một số người cảm thấy đánh trống ngực, hồi hộp hoặc bồn chồn.

Những người có tiền sử rối loạn nhịp tim nên theo dõi phản ứng của cơ thể khi uống cà phê, nhất là khi xuất hiện:

Tim đập nhanh bất thường.

Cảm giác tim đập mạnh hoặc bỏ nhịp.

Chóng mặt, khó chịu sau khi uống.

Hồi hộp kéo dài.

Tuy nhiên, không phải tất cả người mắc bệnh tim đều phải kiêng cà phê. Theo Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA), uống caffeine với lượng thông thường không được chứng minh là làm tăng nguy cơ rung nhĩ. Người có triệu chứng bị kích hoạt bởi caffeine có thể cần hạn chế hoặc tránh uống.

Nếu bạn bị hồi hộp kèm đau ngực, khó thở hoặc ngất, cần đi khám cấp cứu thay vì tự cho rằng đó chỉ là tác dụng của cà phê.

4. Người bị tăng huyết áp chưa kiểm soát​

Caffeine có thể khiến huyết áp tăng tạm thời, đặc biệt ở những người nhạy cảm hoặc ít uống cà phê.

Người đang bị tăng huyết áp chưa được kiểm soát nên tránh cà phê chứa caffeine cho đến khi trao đổi với bác sĩ về mức tiêu thụ phù hợp.

Theo tài liệu hướng dẫn của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ, người bị tăng huyết áp nên hạn chế caffeine dưới 300 mg/ngày và tránh sử dụng khi huyết áp chưa được kiểm soát.

Điều này không có nghĩa là mọi người bị tăng huyết áp đều phải từ bỏ cà phê vĩnh viễn. Việc có thể uống hay không còn tùy thuộc vào mức huyết áp, thuốc đang sử dụng và phản ứng của từng người.

5. Người bị trào ngược dạ dày, thực quản​

Bạn có từng uống một ly cà phê rồi cảm thấy nóng rát vùng ngực, ợ chua hoặc khó chịu ở bụng trên?

Nếu có, cà phê có thể là một trong những tác nhân gây ra triệu chứng của bạn.

Ở một số người bị trào ngược dạ dày thực quản (GERD), cà phê và các nguồn caffeine có thể khiến triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn.

Theo Viện Quốc gia về Bệnh tiểu đường, Tiêu hóa và Bệnh thận Hoa Kỳ (NIDDK), người bệnh nên xác định các loại thực phẩm, đồ uống gây trào ngược và cân nhắc hạn chế hoặc tránh chúng.

Nếu cà phê thường xuyên khiến bạn ợ nóng, đau rát hoặc trào ngược, hãy thử giảm lượng uống hoặc ngừng một thời gian để theo dõi sự thay đổi của triệu chứng.

Cà phê decaf cũng không bảo đảm hoàn toàn không gây trào ngược, bởi caffeine không phải là thành phần duy nhất có thể ảnh hưởng đến hệ tiêu hóa.

6. Người bị lo âu hoặc dễ căng thẳng​

Cà phê giúp tinh thần tỉnh táo, nhưng với người nhạy cảm với caffeine, sự tỉnh táo này đôi khi lại đi kèm cảm giác bất an.

Uống quá nhiều cà phê có thể gây:

Bồn chồn, đứng ngồi không yên.

Run tay.

Căng thẳng và lo lắng.

Tim đập nhanh.

Khó thư giãn hoặc khó ngủ.

Theo MedlinePlus, người bị lo âu nên trao đổi với nhân viên y tế về việc có cần hạn chế hoặc tránh caffeine hay không.

Nếu bạn nhận thấy tình trạng lo âu rõ rệt hơn sau khi uống cà phê, giảm lượng caffeine hoặc chuyển sang đồ uống không chứa caffeine là lựa chọn đáng cân nhắc.

7. Trẻ em và thanh thiếu niên​

Cà phê không phải là loại đồ uống phù hợp để trẻ em sử dụng thường xuyên.

Caffeine có thể khiến trẻ khó ngủ, tim đập nhanh, lo âu và gặp các vấn đề về tiêu hóa. Trẻ em và thanh thiếu niên cũng có thể nhạy cảm hơn với những tác động này.

Viện Hàn lâm Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP) khuyến nghị trẻ em và thanh thiếu niên tránh đồ uống chứa caffeine, đặc biệt là nước tăng lực.

Bố mẹ không nên cho trẻ uống cà phê với mục đích giúp tỉnh táo học bài, thức khuya hoặc tăng khả năng tập trung.

8. Phụ nữ đang cho con bú​

Caffeine có thể đi vào sữa mẹ. Nếu người mẹ tiêu thụ quá nhiều, một số trẻ có thể trở nên bồn chồn, khó ngủ hoặc dễ cáu gắt.

Điều này đặc biệt đáng lưu ý khi trẻ còn nhỏ.

Theo hướng dẫn của NHS, phụ nữ đang cho con bú nên giới hạn caffeine ở mức không quá 200 mg/ngày.

Nếu bé thường xuyên quấy khóc hoặc ngủ không yên sau khi mẹ uống cà phê, người mẹ có thể thử giảm caffeine và theo dõi phản ứng của trẻ.

9. Người bị thiếu máu do thiếu sắt​

Người bị thiếu máu do thiếu sắt không nhất thiết phải kiêng cà phê hoàn toàn. Tuy nhiên, cần chú ý thời điểm uống cà phê.

Một số hợp chất trong cà phê có thể làm giảm khả năng hấp thu sắt, đặc biệt khi uống cùng bữa ăn hoặc thuốc bổ sung sắt.

Theo NHS, người đang sử dụng thuốc sắt ferrous sulfate nên uống trà hoặc cà phê cách thời điểm uống thuốc khoảng 2 giờ.

Vì vậy, nếu đang điều trị thiếu máu thiếu sắt, bạn nên tránh dùng cà phê để uống thuốc hoặc uống sát thời điểm bổ sung sắt.

10. Người đang sử dụng một số loại thuốc​

Caffeine có thể tương tác với một số thuốc hoặc làm tăng tác dụng phụ của chúng.

Đặc biệt, những người đang dùng thuốc có tác dụng kích thích thần kinh, thuốc điều trị một số bệnh tim mạch hoặc thuốc có tương tác với caffeine nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi uống cà phê thường xuyên.

FDA lưu ý rằng thuốc đang sử dụng, tình trạng bệnh lý và mức độ nhạy cảm của từng người có thể ảnh hưởng đến lượng caffeine mà cơ thể dung nạp được.

Không nên tự ý ngừng thuốc chỉ vì muốn tiếp tục uống cà phê.

Uống bao nhiêu cà phê mỗi ngày là an toàn?​

Theo Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA), đối với phần lớn người trưởng thành khỏe mạnh, tiêu thụ tối đa khoảng 400 mg caffeine/ngày thường không liên quan đến các tác dụng tiêu cực đáng kể. Tuy nhiên, đây không phải là mức an toàn áp dụng cho tất cả mọi người.

Bảng dưới đây giúp bạn tham khảo lượng caffeine phù hợp với từng nhóm:


Lưu ý rằng lượng caffeine trong cà phê thay đổi đáng kể tùy loại hạt, lượng bột, cách pha và dung tích ly. Một ly cà phê phin đậm đặc không nhất thiết chứa ít caffeine hơn một ly cà phê lớn pha loãng.

Dấu hiệu cho thấy bạn đang uống quá nhiều cà phê​

Nếu xuất hiện những triệu chứng dưới đây sau khi uống cà phê, bạn nên xem xét giảm lượng caffeine hoặc tạm ngừng sử dụng:

Tim đập nhanh, hồi hộp hoặc đánh trống ngực

Bồn chồn, lo lắng hoặc run tay

Mất ngủ, khó ngủ hoặc ngủ không sâu

Đau bụng, ợ nóng hoặc buồn nôn

Đau đầu, chóng mặt hoặc cảm thấy khó chịu

Kết luận​

Cà phê không phải là thức uống có hại với tất cả mọi người. Khi được sử dụng điều độ, cà phê có thể là một phần của chế độ ăn uống lành mạnh. Tuy nhiên, phụ nữ mang thai, trẻ em, người bị mất ngủ, lo âu, trào ngược dạ dày, tăng huyết áp chưa kiểm soát và một số bệnh lý khác cần đặc biệt chú ý đến lượng caffeine tiêu thụ.

Quan trọng nhất, hãy lắng nghe phản ứng của cơ thể. Nếu một ly cà phê khiến bạn tỉnh táo, dễ chịu và không ảnh hưởng đến giấc ngủ thì không nhất thiết phải từ bỏ thói quen này. Nhưng nếu uống xong mà tim đập thình thịch, dạ dày biểu tình hay nửa đêm vẫn nằm đếm cừu, có lẽ đã đến lúc bạn nên giảm cà phê rồi đấy!

Còn bạn thì sao? Bạn có thể uống bao nhiêu ly cà phê mỗi ngày mà vẫn ngủ ngon, hay chỉ cần một ly buổi sáng là tối đến đã thức cùng cú mèo? Hãy cùng chia sẻ kinh nghiệm nhé!